Kurumlarda ve Sermaye Piyasalarında Vergilendirme

50 Kritik Bilgi

50 Kritik Bilgi

Bu özet, Kurumlarda ve Sermaye Piyasalarında Vergilendirme eğitiminin tamamını sınav öncesi hızlı tekrar için derleyen kısa ama yüksek ağırlıklı bilgileri içermektedir. Amaç; konuların tamamını yeniden anlatmak değil, doğrudan soru getiren kritik ayrımları tek yerde toplamaktır.

1. Vergi ödevi Anayasa’nın 73 üncü maddesinde düzenlenmiştir.

2. Mali güce göre vergilendirme, vergi adaletinin temel ilkesidir.

3. Aynı ekonomik güçtekilerin aynı vergilenmesi yatay adalettir.

4. Farklı ekonomik güçtekilerin farklı vergilenmesi dikey adalettir.

5. Artan oranlı vergi tarifesi dikey adaletin tipik örneğidir.

6. Gelir Vergisi ve Kurumlar Vergisi dolaysız vergidir.

7. KDV dolaylı vergi örneğidir.

8. BSMV işlem temelli vergidir.

9. Veraset ve İntikal Vergisi servet transferi vergisi niteliğindedir.

10. Verginin konusu, verginin üzerine konulduğu iktisadi unsurdur.

11. Matrah, verginin hesaplandığı değer veya miktardır.

12. Verginin konusu ile matrah aynı şey değildir.

13. Mükellef, vergi borcu kendisine yüklenebilen kişidir.

14. Vergi sorumlusu, verginin ödenmesinde vergi dairesine karşı muhatap olandır.

15. Vergiyi doğuran olay, vergi alacağını hukuken oluşturan olaydır.

16. Vergilendirme süreci tarh, tebliğ, tahakkuk ve tahsilden oluşur.

17. Tarh, vergi alacağının miktar itibariyle tespitidir.

18. Tebliğ, vergilendirmeyi ilgilendiren hususların yazı ile bildirilmesidir.

19. Tahakkuk, verginin ödenebilir aşamaya gelmesidir.

20. Tahsil, verginin usulüne uygun şekilde ödenmesidir.

21. Stopaj, verginin kaynağında kesilmesi yöntemidir.

22. Stopaj uygulanan her gelir mutlaka nihai vergi değildir.

23. Muafiyet mükellefe, istisna ise gelir veya işleme uygulanır.

24. İndirim, vergiye tabi kazanç veya matraha ulaşırken yapılan düşüştür.

25. Tam mükellef gerçek kişiler dünya gelirleri üzerinden vergilenir.

26. Dar mükellef gerçek kişiler sadece Türkiye’de elde ettikleri gelirler üzerinden vergilenir.

27. Türkiye’de yerleşme için ikametgâh veya aynı takvim yılında 6 aydan fazla oturma kriteri önemlidir.

28. Geçici görev, eğitim veya tedavi amacıyla Türkiye’de bulunanlar her zaman yerleşmiş sayılmaz.

29. Kurumlarda kanuni merkez veya iş merkezinden birinin Türkiye’de olması tam mükellefiyet için yeterlidir.

30. Kanuni ve iş merkezlerinin ikisi de Türkiye dışında ise kurum dar mükelleftir.

31. Çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmalarında mukimlik belgesi kritik belgedir.

32. Dar mükelleflerin Geçici 67 kapsamındaki işlemlerde çoğu zaman vergi kimlik numarası almaları gerekir.

33. Beneficial owner, gelirin gerçek hak sahibidir.

34. Mukimlik belgesi ibraz edilmezse ÇVÖA hükümleri doğrudan uygulanmaz.

35. Yıllık beyanname, bir takvim yılında elde edilen gelirlerin topluca bildirilmesine yöneliktir.

36. Muhtasar beyanname, stopaj yoluyla kesilen vergilerin bildiriminde kullanılır.

37. Münferit beyanname, dar mükellef gerçek kişilerin bazı vergisi kesilmemiş gelirleri için kullanılır.

38. Özel beyanname, dar mükellef kurumların belirli kazançları için kullanılır.

39. Gelir, gerçek kişinin bir takvim yılında elde ettiği safi kazanç ve iratların toplamıdır.

40. Gelir unsurları yedi tanedir: ticari, zirai, ücret, serbest meslek, GMSİ, MSİ, diğer kazanç ve iratlar.

41. Kurumlar Vergisi gerçek kişilere değil, kurumlara uygulanır.

42. Kurumlar vergisi mükellefleri arasında sermaye şirketleri, kooperatifler, iktisadi kamu kuruluşları, dernek/vakıf iktisadi işletmeleri ve iş ortaklıkları yer alır.

43. Kurum kazancı, ticari bilanço kârının vergi mevzuatına göre düzeltilmiş halidir.

44. Kanunen kabul edilmeyen giderler vergi matrahından indirilemez.

45. Vergi ve para cezaları kural olarak KKEG’dir.

46. Örtülü sermaye halinde bazı faiz ve benzeri giderler KKEG niteliği kazanabilir.

47. İlişkili kişilerle emsallere aykırı işlem yapılması örtülü kazanç dağıtımına yol açabilir.

48. Geçmiş yıl zararları genel olarak 5 yıl süreyle mahsup edilebilir.

49. Menkul sermaye iratlarının temel örnekleri faiz ve kâr payıdır.

50. GVK Geçici 67, belirli finansal araç gelirlerinde stopaj esaslı özel vergileme rejimi kurar; uygulanmadığı hallerde genel hükümler geçerlidir.