Finansal Analiz • İşletme Sermayesi • Nakit Akışı • 25-40 dk okuma • 2026-02-03

Net İşletme Sermayesi Online Hesaplama Aracı

Bu sayfa iki bölümden oluşmaktadır: (1) Üstte yer alan hesaplayıcı ve (2) altta yer alan detaylı rehber. Hesaplayıcı; düzeltilmiş ticari alacaklar, düzeltilmiş stoklar ve düzeltilmiş ticari borçlar yaklaşımıyla DSO / DIO / DPO / CCC ile operasyonel net işletme sermayesi sonuçlarını üretmektedir.

Net işletme sermayesi nedir? Nasıl yorumlanır?
Hesaplamanın arkasındaki mantığı, DSO/DIO/DPO/CCC yorumlarını, operasyonel NİS yaklaşımını ve pratik kontrol listesini detaylı öğrenmek isterseniz aşağıdaki makaleye geçebilirsiniz.

Makale ve Rehber → Hesaplayıcıya Git

Kısa not: “Kâr var ancak nakit yok” senaryosunun temel kaynaklarından biri işletme sermayesidir. Satışın, stokun ve tahsilatın nakde dönüşme hızı işletme sermayesi döngüsünü belirler.

Kısaltmaların anlamları:
DSO Days Sales Outstanding (Ticari Alacak Gün / Ortalama Tahsilat Süresi)
DIO Days Inventory Outstanding (Stok Gün / Ortalama Stokta Kalma Süresi)
DPO Days Payable Outstanding (Ticari Borç Gün / Ortalama Ödeme Süresi)
CCC Cash Conversion Cycle (Nakit Dönüşüm Döngüsü)

Hızlı Hesaplayıcı: DSO / DIO / DPO / CCC ve Operasyonel NİS

TR sayı formatı desteklenmektedir. Örnek: 1.150.000. Sistem bu değeri 1.150.000 olarak yorumlar. Excel dışa aktarma: Bu sayfada girilen veriler, hesaplama notları ve formüller ile birlikte tek dosyada indirilebilir.

Bilgilendirme: Veri giriş alanları ilk açılışta kapalıdır. Her bir başlığa tıklanması halinde: kapalıysa açılır, açıksa kapanır.
(Amaç: ilk açılışta form yoğunluğunu azaltmaktır.)

1) Gelir Tablosu + Genel Parametreler

Net Satışlar (KDV hariç)

Satılan Malın Maliyeti (SMM)

Faaliyet Giderleri (Toplam)

Gün Sayısı

Satış KDV Oranı (%)

Alım KDV Oranı (%)

DPO Paydası

Not: Ticari borçlar yalnızca hammadde/emtia değil, hizmet giderlerini (nakliye, bakım, enerji vb.) de içeriyorsa “SMM + Faaliyet Giderleri” seçimi daha gerçekçi sonuç verebilir.

Gösterim

Kabul edilen formatlar: 1.150.000 / 1150000 / 1.150.000,50 / 1,150,000.50

2) Bilanço Kalemleri (Dönem Başı / Dönem Sonu)

Düzeltilmiş Ticari Alacaklar (Brüt, KDV dahil) ›Tıklayın, açılır

Bilgilendirme: Bu bölüm “ticari alacak benzeri” kalemleri toplar. KDV, sistem tarafından otomatik olarak düşülür ve KDV hariç net satışlarla aynı baza getirilir. Operasyon dışı veya finansal nitelikte bir tutar söz konusu ise, yalnızca operasyonel kısım girilmelidir.

101 Alınan Çekler (DB)

101 Alınan Çekler (DS)

108 Diğer Hazır Değerler (DB)

108 Diğer Hazır Değerler (DS)

120 Alıcılar (DB)

120 Alıcılar (DS)

121 Alacak Senetleri (DB)

121 Alacak Senetleri (DS)

127 Diğer Ticari Alacaklar (DB)

127 Diğer Ticari Alacaklar (DS)

181 Gelir Tahakkukları (DB)

181 Gelir Tahakkukları (DS)

281 Gelir Tahakkukları (DB)

281 Gelir Tahakkukları (DS)

220 Alıcılar (ops.) (DB)

220 Alıcılar (ops.) (DS)

221 Alacak Senetleri (ops.) (DB)

221 Alacak Senetleri (ops.) (DS)

-340 Alınan Sipariş Avansları (DB)

-340 Alınan Sipariş Avansları (DS)

-349 Alınan Diğer Avanslar (DB)

-349 Alınan Diğer Avanslar (DS)

-380 Gelecek Aylara Ait Gelirler (DB)

-380 Gelecek Aylara Ait Gelirler (DS)

-440 Alınan Sipariş Avansları (DB)

-440 Alınan Sipariş Avansları (DS)

-449 Alınan Diğer Avanslar (DB)

-449 Alınan Diğer Avanslar (DS)

-480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler (DB)

-480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler (DS)

-481 Gider Tahakkukları (DB)

-481 Gider Tahakkukları (DS)

Bu bölümde tutarlar genellikle KDV dahil olarak izlenir; sistem KDV eliminasyonunu otomatik uygular.

Düzeltilmiş Stoklar (KDV hariç) ›Tıklayın, açılır

Bilgilendirme: Stok kalemlerinde KDV eliminasyonu yapılmaz. Amaç, stokların işletme sermayesindeki etkisini izlemektir. Gerek görülmesi halinde alt kırılımlar (hammadde / yarı mamul / mamul / ticari mal) bazında giriş yapılabilir.

150 İlk Madde ve Malzeme (DB)

150 İlk Madde ve Malzeme (DS)

151 Yarı Mamuller (DB)

151 Yarı Mamuller (DS)

152 Mamuller (DB)

152 Mamuller (DS)

153 Ticari Mallar (DB)

153 Ticari Mallar (DS)

157 Diğer Stoklar (DB)

157 Diğer Stoklar (DS)

Düzeltilmiş Ticari Borçlar (Brüt, KDV dahil) ›Tıklayın, açılır

Kritik uyarı: Bu bölüm “ticari borç benzeri” kalemleri toplar ve KDV’yi düşer. Ancak bazı hesaplar operasyon dışı / finansal içerik taşıyabilir. Örn: 180/280 içinde faiz/komisyon/leasing gibi unsurlar; 381 içinde finansal gider tahakkuku; 309 çoğu zaman mali borç niteliği taşıyabilir. Bu nedenle yalnızca ticari faaliyetle ilgili kısımlar dikkate alınmalıdır.

309 Diğer Mali Borçlar (DB)

309 hesabı sıklıkla finansal borç niteliğindedir. Ticari borç gibi kullanılıyorsa yalnızca ilgili kısmı giriniz.

309 Diğer Mali Borçlar (DS)

320 Satıcılar (DB)

320 Satıcılar (DS)

321 Borç Senetleri (DB)

321 Borç Senetleri (DS)

329 Diğer Ticari Borçlar (DB)

329 Diğer Ticari Borçlar (DS)

373 Maliyet Giderleri Karşılığı (DB)

373/379 benzeri karşılıklar her zaman tedarikçi borcu niteliğinde olmayabilir. Yalnızca operasyonel kısmı giriniz.

373 Maliyet Giderleri Karşılığı (DS)

379 Diğer Borç ve Gider Karş. (DB)

379 Diğer Borç ve Gider Karş. (DS)

381 Gider Tahakkukları (DB)

381 içinde finansal nitelikte tahakkuklar var ise ticari borç olarak değerlendirilmemelidir. Yalnızca operasyonel tahakkuku giriniz.

381 Gider Tahakkukları (DS)

420 Satıcılar (ops.) (DB)

420 Satıcılar (ops.) (DS)

421 Borç Senetleri (ops.) (DB)

421 Borç Senetleri (ops.) (DS)

429 Diğer Ticari Borçlar (ops.) (DB)

429 Diğer Ticari Borçlar (ops.) (DS)

103 Verilen Çek ve Ödeme Emirleri (|tutar|) (DB)

103 hesap tutarı pozitif girilmelidir. Sistem bu değeri ticari borçlara ekler (çek = ödeme taahhüdü).

103 Verilen Çek ve Ödeme Emirleri (|tutar|) (DS)

-159 Verilen Sipariş Avansları (DB)

-159 Verilen Sipariş Avansları (DS)

-180 Gelecek Aylara Ait Giderler (DB)

180 içinde finansal gider (faiz/komisyon/leasing vb.) bulunuyorsa ticari borç düzeltmesine dahil edilmemelidir. Yalnızca operasyonel ön ödeme kısmı girilmelidir.

-180 Gelecek Aylara Ait Giderler (DS)

-195 İş Avansları (DB)

-195 İş Avansları (DS)

-280 Gelecek Yıllara Ait Giderler (DB)

280 hesabında finansman bileşeni varsa ayrıştırılmalıdır. Yalnızca operasyonel ön ödeme kısmı girilmelidir.

-280 Gelecek Yıllara Ait Giderler (DS)

Tutarlar KDV dahil girildiğinde sistem KDV eliminasyonunu otomatik uygular (Alım KDV oranı kullanılır).

Operasyonel NİS (Dönem Sonu)

—

NİS = (Alacak + Stok) - Borç

ΔNİS (Dönem Sonu - Dönem Başı)

—

ΔNİS artışı, nakdin işletme sermayesine bağlandığına işaret eder.

NİS / Net Satış

—

Satış başına işletme sermayesi yükü.

DSO (Ticari Alacak Gün)

—

Ortalama tahsilat süresi.

DIO (Stok Gün)

—

Ortalama stokta kalma süresi.

DPO (Borç Gün)

—

Ortalama ödeme süresi.

CCC (Nakit Dönüşüm Döngüsü) = DSO + DIO - DPO

—

Paranın çıkışından tekrar kasaya dönüşüne kadar geçen ortalama süre.

Düzeltilmiş Ticari Alacaklar (KDV hariç, Ortalama)

—

Düzeltilmiş Stoklar (Ortalama)

—

Düzeltilmiş Ticari Borçlar (KDV hariç, Ortalama)

—

Otomatik Yorumlar ve Kontroller

Bu bölüm, girilen verilere göre otomatik değerlendirme ve tutarlılık kontrolleri sunar.

DSO = (Ort. Düzeltilmiş Ticari Alacaklar (KDV hariç) / Net Satışlar) × Gün DIO = (Ort. Düzeltilmiş Stoklar / SMM) × Gün DPO = (Ort. Düzeltilmiş Ticari Borçlar (KDV hariç) / Seçilen Payda) × Gün CCC = DSO + DIO - DPO