ROIC (Yatırılmış Sermaye Karlılığı) Hesaplama – NOPAT, Invested Capital ve Değer Yaratımı Analizi

ROIC, şirketin yatırılmış sermayeyi ne kadar verimli kullandığını ölçen temel performans göstergelerindendir. Bu sayfada ROIC’i hesaplayabilir; WACC kıyası (spread), economic profit, senaryo analizi ve yıllara göre trend ile değerlendirebilirsiniz.

ROIC = NOPAT / Invested Capital ROIC − WACC Spread Economic Profit Trend (Yıllık)
🧠 İpucu: ROIC > WACC ise değer yaratımı olumlu kabul edilir.

Girdiler

Mod: Basit
Formüller: NOPAT = EBIT × (1 − Vergi Oranı), ROIC = NOPAT / IC, Economic Profit = NOPAT − (WACC × IC) ve Spread = ROIC − WACC.
ROIC kaç olmalı? (Sektörel Notlar ve Yorumlama Rehberi)
  • Genel ROIC’in tek başına “yüksek/düşük” yorumu yanıltıcı olabilir. En sağlıklı kıyas, ROIC − WACC (spread) ve trend analizidir.
  • Sermaye Yoğun Enerji, çimento, telekom, altyapı gibi sektörlerde yatırılmış sermaye yüksek olduğundan ROIC doğal olarak daha düşük görünebilir; bu durumda stabil ve pozitif spread kritik hale gelir.
  • Hizmet/Light Asset Yazılım, danışmanlık, aracılık gibi sektörlerde yatırılmış sermaye nispeten düşüktür; ROIC yüksek çıkabilir. Burada tek seferlik gelirler ve muhasebe sınıflamaları mutlaka ayrıştırılmalıdır.
  • Perakende İşletme sermayesi dinamikleri (stok/tedarikçi vadeleri) ROIC’i ciddi etkiler. ROIC artışı bazen operasyonel verimlilik değil, ödeme vadelerindeki değişim kaynaklı olabilir.
  • Bankacılık Finansal kurumlarda “yatırılmış sermaye” tanımı farklılaşır. Bankalar için ROIC yerine çoğu zaman ROE/ROA daha uygundur; bu sayfa daha çok reel sektör mantığıyla tasarlanmıştır.
Not: “Hedef ROIC” için evrensel tek bir eşik yoktur. Sermaye maliyeti, ülke riski, enflasyon ve sektör rekabeti seviyeye yön verir.

Sonuçlar

Durum: —
NOPAT
EBIT sonrası vergi
Invested Capital
Yatırılmış sermaye
ROIC
NOPAT / IC
Economic Profit
NOPAT − (WACC×IC)
NOPAT Marjı (NOPAT / Satış)
Satış girilirse hesaplanır
Sermaye Devir Hızı (Satış / IC)
Satış girilirse hesaplanır
WACC
Opsiyonel kıyas
ROIC − WACC (Spread)
Değer yaratımı göstergesi
Senaryo NOPAT IC ROIC WACC Spread Economic Profit
Hesaplama yapılmadı.
Yorumlama notu: ROIC’in WACC’ı aşması, işletmenin sermaye maliyetinin üzerinde getiri ürettiğine işaret eder. Spread ve Economic Profit birlikte değerlendirildiğinde yorumlama gücü artar.

Yıllara Göre ROIC Analizi (İsteğe Bağlı)

Bu bölüm, ROIC’in yıllar içindeki trendini görmek için tasarlanmıştır. Her yıl için Satış/EBIT/Vergi/IC girildiğinde NOPAT, ROIC, WACC, Spread ve Economic Profit hesaplanır. Grafik iki eksen kullanır: % ekseni (ROIC/WACC/Spread) ve para ekseni (Economic Profit).
Yıl Satış EBIT Vergi % Invested Capital NOPAT ROIC WACC Spread Economic Profit İşlem
Not: Yıllık bölümde kullanılan WACC, üst bölümdeki WACC alanından alınır (modunuza göre WACC veya WACC2).

Sık Sorulan Sorular

ROIC nedir?

ROIC (Return on Invested Capital), şirketin yatırılmış sermayeyi ne ölçüde vergi sonrası faaliyet kârına dönüştürdüğünü gösterir. Temel formül: ROIC = NOPAT / Invested Capital.

NOPAT nasıl hesaplanır?

NOPAT (Net Operating Profit After Tax) bu sayfada basit yaklaşım ile NOPAT = EBIT × (1 − Vergi Oranı) olarak hesaplanır.

Economic Profit nedir?

Economic Profit, sermaye maliyeti dikkate alındığında değer yaratımını ölçer: Economic Profit = NOPAT − (WACC × Invested Capital).

ROIC − WACC (Spread) neyi gösterir?

Spread, işletmenin sermaye maliyetinin üzerinde getiri üretip üretmediğini özetler: Spread = ROIC − WACC. Spread pozitif ise değer yaratımı genellikle olumlu yorumlanır.

ROIC kırılımı (Marj × Devir Hızı) ne işe yarar?

Satış verisi girildiğinde ROIC, NOPAT Marjı ve Sermaye Devir Hızı bileşenleriyle analiz edilir: ROIC = (NOPAT/Satış) × (Satış/IC). Böylece ROIC’in hangi bileşenden geldiği daha net görülür.

Uyarı: Bu sayfa bilgilendirme ve analiz amaçlıdır; yatırım danışmanlığı niteliği taşımaz.